اینستاگرام

@drtorabparhiz

شماره تماس

021 - 88775457

نشانی

خيابان گاندی جنوبی نبش كوچه يكم پلاك 24

0 / 5. 0

۷ دقیقه
درمان تنگی مجرای ادراری

درمان تنگی مجرای ادراری

آنچه می خوانید...

مجرای ادرار شامل زخم هایی است که باعث باریک شدن لوله ای می شود که ادرار را از بدن خارج می کند. تنگی این مجرا، باعث محدود شدن جریان ادرار از مثانه می شود و می تواند باعث ایجاد انواع مشکلات پزشکی در دستگاه ادراری از جمله التهاب یا عفونت شود. در این مقاله قصد داریم درباره تنگی مجرای ادرار و روش های درمانی که برای آن وجود دارد، صحبت کنیم.

تنگی مجرای ادرار

 

تنگی مجرای ادرار چیست؟

تنگی مجرای ادراری می تواند باعث بروز مشکلاتی مانند عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب اعصاب و عضلات مثانه و فیستول ادراری شود.

 

تنگی مجرای ادراری چند نوع دارد؟

تنگی های مجراری ادراری به دو بخش تنگی های بخش انتهایی ( قدامی ) و تنگی های بخش ابتدایی ( خلفی ) تقسیم می شود که عامل اصلی تنگی های بخش انتهایی عفونت می باشد.

 

تنگی مجرای ادرار چه علائمی دارد؟

علائم و نشانه های تنگی مجرای ادرار شامل موارد زیر است :

  • کاهش جریان ادرار
  • تخلیه ناقص مثانه
  • پاشش جریان ادرار
  • مشکل به هنگام فشار دادن یا درد هنگام دفع ادرار
  • افزایش تمایل به ادرار یا تکرر ادرار
  • عفونت مجاری ادراری

 

چه عللی می تواند سبب تنگی ادرار شود؟

بافت اسکار که می تواند مجرای ادرار را تنگ کند می تواند به یکی از دلایل زیر باشد :

  • یک روش پزشکی که شامل قرار دادن ابزاری مانند آندوسکوپ در مجرای ادرار است، ممکن است سبب تنگی مجرای ادرار شود.
  • استفاده متناوب یا طولانی مدت از لوله ای که برای تخلیه ادرار از مثانه خارج می شود. (کاتتر)
  • ضربه یا آسیبی که ممکن است به مجرای ادرار یا لگن وارد شود.
  • بزرگ شدن پروستات یا جراحی هایی که قبلا برای برداشتن یا کاهش بزرگی غده پروستات انجام می شود، ممکن است سبب تنگی مجرای ادرار شود.
  • سرطان مجرای ادرار یا پروستات سبب تنگی مجرای ادرار می شود.
  • از دیگر عللی که می تواند سبب تنگی مجرای ادرار شود، عفونت های مقاربتی است.
  • پرتو درمانی نیز ممکن است این مشکل شود.

تنگی مجرای ادرار در مردان شایع تر از زنان است، اما علت آن مشخص نیست.

 

چه روش هایی برای تشخیص تنگی مجرای ادرار وجود دارد؟

چندین آزمایش برای تعیین این مشکل وجود دارد. این آزمایش ها عبارتند از :

  • معاینه بدنی
  • تصویربرداری مجرای ادرار (اشعه ایکس یا سونوگرافی)
  • اورتروسکوپی (عکس از داخل مجرای ادرار)
  • عکس رنگی مجرا یا Retrograde Urethrogram

 

اورتروسکوپی (عکس از داخل مجرای ادرار)

پزشک به آرامی یک دامنه کوچک که نرم و روغن کاری شده (یک وسیله کوچک مشاهده) را در مجرای ادرار قرار می دهد. آن را به بالا منتقل می شود. این اجازه می دهد تا پزشک ناحیه باریک شده را ببیند. این کار در مطب انجام می شود و به پزشک کمک می کند تا تصمیم بگیرد که چگونه این مشکل را درمان کند.

 

عکس رنگی مجرا یا Retrograde Urethrogram

این آزمون برای دیدن مقدار تنگی، موقعیت ، طول و شدت آن ها استفاده می شود. این کار به عنوان روش اشعه ایکس سرپایی انجام می گردد. رتروگراد در این حالت به معنای “مخالف جریان” ادرار است. رنگ کنتراست (مایعی که در اشعه ایکس دیده می شود) به مجرای ادرار در نوک آلت تناسلی وارد می شود. از هیچ سوزن یا کاتتر استفاده نمی شود. این رنگ به پزشک اجازه می دهد تا کلیه مجرای ادرار را ببیند و ناحیه باریک شده را به طور خلاصه نشان دهد. می توان آن را با یک urethrogram antegrade ترکیب کرد (antegrade به معنی “همراه با جریان ادرار” است). رنگ وارد شده از زیر مجرای ادرار را تا ناحیه آسیب دیده پر می کند. رنگی که از بالا وارد شده مثانه و مجرای ادرار را تا انتهای فشار پر می کند. این آزمایشات با هم به پزشک اجازه می دهد تا در برنامه ریزی جراحی خلا پیدا کند.

 

چه روش هایی برای تنگی مجرای ادرار وجود دارد؟

بسته به اندازه انسداد و میزان بافت اسکار، برای درمان گزینه های زیادی وجود دارد. درمان ها عبارتند از:

  • متسع کردن (بزرگ شدن تنگی با کشش تدریجی)
  • یورتروتومی (برش از طریق لیزر یا چاقو از طریق محدوده)
  • جراحی باز (برداشتن تنگی با جراحی با اتصال مجدد و بازسازی، احتمالاً با گرافت (مجرای ادرار))

 

نکته : هیچ دارویی نمی تواند مشکل تنگی مجرای ادرار را درمان کند.

 

متسع کردن (بزرگ شدن تنگی با کشش تدریجی)

این کار توسط متخصص ارولوژی با بی حسی موضعی انجام می شود. تنگی با استفاده از گشادکننده های بزرگتر موسوم به “اصوات” کشیده می شود. بالون مخصوص روی کاتتر نیز می تواند باعث کشش بافت شود. اما این کشش در واقع درمانی نیست و باید مرتباً تکرار شود. اگر تنگی خیلی سریع برگردد ، ممکن است هرزگاهی از سوند استفاده شود تا از بازگشت آن جلوگیری کند. عوارض جانبی شامل خونریزی و عفونت است. گاهی اوقات ممکن است از طریق کشش “مجرای کاذب” یا کانال مجرای ادرار دوم ایجاد شود.

به معنای دیگر، متسع کردن یکی از روش های درمان تنگی مجرای ادراری ( پیشابراه ) می باشد که در این روش می توان از سوندهای فلزی مخصوص این کار، بالون زدن یا اتساع تنگی توسط خود بیمار و بوسیله سوند استفاده نمود.

 

یورتروتومی (برش از طریق لیزر یا چاقو از طریق محدوده)

 

بریدن-تنگی

در این روش، محدوده خاصی در نطر گرفته می شود که در امتداد مجرای ادرار حرکت می کند تا زمانی که تنگی پیدا شود. از یک تیغه چاقو یا لیزر در انتهای سیستوسکوپ برای برش تنگی و ایجاد شکاف استفاده می شود. ممکن است یک کاتتر درون مجرای ادرار قرار گیرد تا شکاف را باز نگه دارد و اجازه دهد تا بهبود یابد. زمان پیشنهادی برای خروج تخلیه لوله کاتتر بر اساس طول تنگی است. از نظر میزان موفقیت و احتمال عود مجدد دو روش درمانی متسع کردن و بریدن تنگی تفاوتی با یکدیگر ندارند و انتخاب هریک از این روش ها به تجربه جراح بستگی دارد . برخی از پزشکان بعد از بریدن تنگی به منظور کاهش میزان عود سوند زدن توسط خود بیمار را توصیه می کنند.

اما برخی از پزشکان دیگر معتقدا که انجام این کار به صلاح بیمار نمی باشد، و نتنها سوند زدن توسط خود بیمار مانع از احتمال عود می شود بلکه باعث بروز عوارض دیگری می شود و در نهایت موجب می شود که بیمار از انجام دادن این کار خودداری نماید .  عواملی در افزایش میزان عود تاثیر گذار می باشند که در زیر به آن ها اشاره شده است :

  • تنگی های بیش از 2 سانتی متر
  • سابقه یورتروتومی قبلی
  • وجود تنگی های متعدد
  • عفونت ادراری در هنگام یورتروتومی
  • وجود تنگی در ناحیه مجرای پنایل
  • تنگی مجرای ادراری در ناحیه اسفنکتری

 

 

جراحی باز

بسیاری از روش های ترمیمی مورد استفاده برای درمان تنگی شامل 1 یا 2 عمل است. در همه موارد ، انتخاب جراحی براساس محل و طول محدودیت و جدی بودن آن است. هیچ تعمیر واحدی برای همه موارد مناسب نیست. 2 نوع اصلی، مجرای ادرار پلاستیک آناستوموتیک و جایگزینی با جراحی مجاری ادراری وجود دارد.

 

مجرای ادرار پلاستیک آناستوموتیک

این روش معمولاً مختص تنگی های مجاری ادراری است. در این حالت برشی بین کیسه بیضه و راست روده ایجاد می شود. سپس می توان مجرای ادرار را پس از برداشتن تنگی مجدداً وصل کرد. این عمل معمولاً به صورت سرپایی یا با مدت کوتاهی در بیمارستان انجام می شود. یک کاتتر کوچک و نرم به مدت 10 تا 21 روز در آلت تناسلی مرده است. پس از انجام عکسبرداری با اشعه ایکس برای اطمینان از بهبودی ترمیم برداشته می شود.

 

جایگزینی با جراحی مجاری ادراری

هنگامی که وسعت تنگی زیاد است، می توان بافت را به بخشی دیگر منتقل کرد تا بخشی را که دارای تنگی است جایگزین کند. در موارد دشوار، جراحی جایگزینی ممکن است به صورت مرحله ای انجام شود.

 

دکتر مریم تراب پرهیز

جراح و متخصص بیماریهای کلیه و مجاری ادرار
پس از گذراندن پزشکی عمومی و با توجه به نبودن پزشک ارولوژی خانم در مناطق مختلف کشور ، در رشته ارولوژی تخصص گرفتم. همزمان استخدام شرکت نفت شده و در مناطق مختلف و محروم جنوب خدمت کردم. جهت رفاه حال بیماران خانم ، دوره های تکمیلی در رشته بی اختیاری خانم ها و روشهای نوین درمان بی اختیاری را در فرانسه تحت نظر دکتر پاسکال و در ایتالیا تحت نظر دکتر آلتونا گذراندم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شانزده + 13 =